Tellen met sprongen van 10: stip-tot-stip om te printen

Sprongen van 10 in het kort

Tellen met sprongen van 10 betekent dat je elk tiende getal noemt: 10, 20, 30, 40, 50, 60, 70, 80, 90, 100. Op deze werkbladen draagt elke stip het volgende getal, dus als je ze op volgorde verbindt, verschijnt er een tekening. Elk getal eindigt op 0 en het laatste getal is het aantal stippen met een nul erachter.

Snel beginnen: kies een tekening uit het overzicht, selecteer de versie «Sprongen van 10», download de gratis PDF en print op 100%. Zijn de tientallen nog nieuw? Neem een tekening met minder dan 60 stippen. Weinig tijd? Het aantal stippen op elke kaart laat zien hoe lang de route is.

Waarom veel kinderen met tientallen beginnen

Tellen in tientallen is vaak de eerste sprongenreeks die een kind beheerst, en dat komt niet alleen door de nette getallen. Elk getal eindigt op 0 en het oor hoort de reeks meteen: tien, twintig, dertig, veertig. Alleen het begin van het woord verandert, en dat lijkt op getallen die het kind al kent. Eigenlijk is het gewoon tellen in vermomming.

Daarom is een tientallenblad een goede eerste blik op de plaatswaarde. Het cijfer voor de nul wordt elke keer één groter, van 1 naar 2 naar 3, net als bij gewoon tellen. Wie dat opmerkt, heeft iets groots ontdekt: ons getalsysteem is gebouwd op groepjes van tien.

Deze collectie telt 25 tekeningen. Open een kaart en kies de versie «Sprongen van 10» om het genummerde blad te downloaden. De tekening en de volgorde zijn gelijk aan de gewone genummerde versie; alleen de getallen veranderen.

Een rondje langs de tekeningen

Omdat de getallen snel groeien, gebruikt deze collectie de kortere tekeningen. Lotusbloem is de rustigste start: 46 stippen, eindpunt 460. Camellia Bloem eindigt op 450.

Schattige babyolifant heeft 50 stippen en eindigt op 500, een lekker rond getal. Schattige Prinses eindigt op 570.

Voor een lange zit loopt Vlasbloem tot 900 en eindigt Spinosaurus op 740. Die getallen hardop lezen is al een uitdaging op zich.

Een tekening kiezen

De tekeningen in deze collectie hebben 45 tot 96 stippen, dus er is een blad voor een kort en een lang moment.

Kortere routes zijn bijvoorbeeld Camellia Bloem (45 stippen, eindigt op 450) en Lotusbloem (46 stippen, eindigt op 460).

Voor een lange zit probeer je Vlasbloem (90 stippen, eindigt op 900) en Oost-Indische kers (96 stippen, eindigt op 960).

De reeks en hoe je hem controleert

Tellen met sprongen van 10 betekent dat je steeds een tiental verder gaat: 10, 20, 30, 40, 50 enzovoort. Op het blad is de eerste stip 10, de tweede 20 en stip nummer n draagt het getal 10n. Elk getal eindigt op 0, en het aantal tientallen neemt elke keer met één toe.

Omdat het aantal tientallen elke keer met één toeneemt, zie je de reeks meteen: één tiental, twee tientallen, drie tientallen. De getallen groeien wel snel: stip 10 is al 100, en de langste tekeningen gaan tot ver in de honderdtallen.

Voor ouders en leerkrachten: groepen en begrippen

In Nederland komt tellen met sprongen van 10 meestal aan bod rond groep 3 en 4, zodra de getallen tot 100 worden verkend. In Vlaanderen gebeurt dat doorgaans in het eerste en tweede leerjaar. Hoe en wanneer precies verschilt per rekenmethode en school. Je ziet er woorden voor als sprongen van 10, tientallen, de telrij of de veelvouden van 10. Getallen boven de 100 volgen vaak later, en veel tekeningen hier gaan daar ver overheen.

Hoe het op jouw school ook heet, de opdracht blijft gelijk: het kind bedenkt het volgende getal, zoekt de stip en verbindt die. De bladen werken als rekenwerkblad, als punt-naar-punt-kleurplaat of als warming-up voor de tafel van 10. Laat kinderen de getallen meezeggen terwijl ze tekenen. Met een sticker op een getal maak je van elk blad een oefening met ontbrekende getallen.

Wat de bladen oefenen

De bladen oefenen tellen in tientallen, laten de waarde van tientallen en honderdtallen zien en trainen het lezen van getallen van drie cijfers. Ze passen bij kinderen die zeker tot voorbij de 20 tellen.

De bladen leren geen rekenmethodes en vervangen geen les. Leg eerst het idee uit en laat de stippen daarna het oefenen doen.

Tientallen en de plaatswaarde

Elk getal op het blad is een aantal tientallen. 60 is zes tientallen en 130 is dertien tientallen. Heb je MAB-materiaal, rekenrekjes of bundeltjes van tien rietjes, bouw dan elk getal op tafel na zodra je het bereikt. Het kind ziet de stapel per tiental groeien terwijl de lijn per stip langer wordt.

Stip 10 draagt het getal 100, en dat is tien tientallen. Veel kinderen zijn blij als ze daar aankomen. Maak er gerust iets van: «tien tientallen zijn één honderdtal». Stip 100 zou 1000 zijn, en het systeem herhaalt zich. Dat inzicht kost tijd en meer dan één blad, maar hier kun je er goed over praten.

Vijf spelletjes met een tientallenblad

Tientallen hardop. Print Camellia Bloem en zeg elk getal twee keer: één keer als «twintig» en één keer als «twee tientallen». De tekening heeft 45 stippen en eindigt op 450.

Raad het einde. Schrijf voor het begin het laatste getal op. Op een tientallenblad is dat gewoon het aantal stippen met een nul erachter, dus een tekening met 60 stippen eindigt op 600.

Staven op tafel. Leg per getal één staaf neer en noem elke keer het totaal. Aan het eind van een korte tekening liggen de staven dwars over de tafel.

Honderdensprong. Zet een ster bij elk veelvoud van 100. Dat is elke tiende stip, dus bij Circustent vijf keer.

Getallenlijn. Teken een lange getallenlijn op papier en zet de tientallen erop. Bij elke verbonden stip schuift een pion naar de juiste plek.

Een vijfdagenplan voor de tientallen

Dag 1: tien tientallen. Begin met Lotusbloem (eindigt op 460). Bouw de eerste tien getallen na met staven of fiches.

Dag 2: de eerste honderd. Stop bij Schattige babyolifant op stip 10 en praat over het getal 100. Het einde ligt op 500.

Dag 3: voorspellen en controleren. Neem Schattige Prinses en schrijf een voorspelling voor het eindgetal op (het is 570). Controleer daarna.

Dag 4: grotere getallen. Schattige puppy loopt tot 700. Lees de laatste tien getallen samen hardop.

Dag 5: vrije keuze. Kies een tekening uit het overzicht, voorspel het einde en vergelijk met de uitkomst.

Tientallen in het dagelijks leven

Als je eenmaal gaat zoeken, zijn tientallen overal. Bij de euro heb je de munt van 10 cent en het biljet van 10 euro. Op de liniaal bestaat elke centimeter uit tien millimeter, en bij bowlen staan er tien kegels op de baan. Ook aftellen van tien dagen tot je verjaardag is puur tientallendenken.

Laat het kind thuis of op straat zoeken naar getallen die op 0 eindigen. Elke vondst is een veelvoud van 10 en laat zien dat tellen met sprongen niet alleen in de klas bestaat.

Veelgemaakte fouten en hoe je rustig helpt

Een tiental overslaan. Een lijn die van 40 naar 60 springt, betekent meestal dat er een stip gemist is. Zeg de laatste drie getallen hardop, «30, 40, 50», en het gat wordt zichtbaar.

De nul op de verkeerde plek. Sommige kinderen schrijven 1000 in plaats van 100 of 10 in plaats van 100. Ga langzamer en zeg het getal in tientallen: «tien tientallen zijn één honderdtal».

Getallen van drie cijfers lezen. 340 spreek je uit als driehonderdveertig. Zeg het een paar keer samen en wijs de cijfers aan. Ook een getallenkaart met honderdtallen, tientallen en eenheden helpt: 3 H, 4 T, 0 E.

Geen van deze fouten betekent dat het blad te moeilijk is. Een verkeerde lijn valt in de tekening vaak uit de toon, en als je de getallen nog eens leest, vind je hem snel.

Van tientallen naar vijven en tweeën

Tientallen zijn de makkelijkste sprong en dus een goed startpunt. Voelt het kind zich zeker, probeer dan Tellen met sprongen van 5, waar dezelfde tekeningen met sprongen van de helft tellen, of Even getallen voor de kleinere sprong van twee. Leg je de drie versies van een tekening naast elkaar, dan wordt het idee tastbaar: dezelfde route, geteld in sprongen van verschillende grootte.

Je kunt de reeks ook van de andere kant bekijken. Elk getal van een tientallenblad staat ook op het vijvenblad (om en om) en op het blad met even getallen. Die kleine samenhang is een begin om veelvouden te begrijpen.

Tientallenbladen gebruiken in de klas

Tientallenbladen passen goed in een rustig hoekje of als taak voor kinderen die eerder klaar zijn. Geef kortere tekeningen aan kinderen die voorbij 100 nog zekerheid opbouwen, en langere aan wie getallen van drie cijfers hardop kan lezen.

Laat de kinderen het eindgetal vooraf bovenaan schrijven en het achteraf controleren. Hang je de afgewerkte tekeningen op met het eindgetal eronder, dan wordt stil werk een gespreksonderwerp: welke tekeningen eindigen op het hoogste getal, en waarom?

De gratis PDF printen

Open de gekozen tekening, kies de versie «Sprongen van 10» en download de PDF voor A4 of US Letter. Print op ware grootte (100%), niet vanaf een screenshot.

Hoe deze bladen zijn gecontroleerd

Elk tientallenblad komt uit de originele tekening en de geteste volgorde; alleen de getallen worden opnieuw berekend. Stip n draagt het getal 10n, dus de eindgetallen op deze pagina volgen rechtstreeks uit het aantal stippen. Zie je een getal dat niet in de reeks past, meld het dan via de link hieronder, zodat we het kunnen verbeteren.

Over deze gids en een probleem melden

De versie «Sprongen van 10» houdt elke tekening en de volgorde, en vervangt de getallen 1, 2, 3 door die van deze reeks. Het eindgetal op deze pagina wordt berekend uit de reeks en het aantal stippen van elke tekening.

Deze gids is opgesteld met AI-ondersteunde concepten en redactie. Lees over het project op onze Over ons-pagina en in het redactiebeleid.

Lijkt een getal of download niet te kloppen, meld het probleem met het adres van de tekening en de versienaam, «Sprongen van 10».